Waarom ontstaat de hik precies
De hik ontstaat door een plotselinge, onwillekeurige samentrekking van het middenrif. Dit is de grote spier die onder de longen ligt en je helpt bij het ademen. Na die samentrekking sluit de stemspleet in je keel zich kort, waardoor het typische hikkende geluid ontstaat. Elke hik is dus eigenlijk een mini verstoring van je normale ademhalingsritme.
Vaak is de hik onschuldig en kortdurend. Toch kan het vervelend of zelfs pijnlijk worden als het lang aanhoudt. Door te begrijpen wat de prikkels zijn die het middenrif ontregelen, kun je beter voorkomen dat je er last van krijgt en gerichter iets doen als het eenmaal zover is.
Veelvoorkomende oorzaken van de hik
De hik wordt meestal uitgelokt door alledaagse dingen. Snel en gulzig eten kan ervoor zorgen dat je te veel lucht inslikt, wat het middenrif prikkelt. Ook koolzuurhoudende dranken, pittig of sterk gekruid eten en heel warme of juist ijskoude dranken zorgen voor extra prikkels in slokdarm en maag. Deze prikkels kunnen een reflex opwekken die uitkomt bij het middenrif en zo de hik veroorzaakt.
Daarnaast spelen emoties soms een rol. Hevig lachen, plotseling schrikken, stress of spanning kunnen het zenuwstelsel activeren en daarmee het middenrif beïnvloeden. Ook praten terwijl je eet of snel wisselen tussen slikken en praten zorgt voor een onregelmatig ademhalingspatroon, wat de kans op een hikbui vergroot.
Wanneer moet je je zorgen maken
In de meeste gevallen duurt de hik maar enkele minuten en is er geen reden tot ongerustheid. Je lichaam herstelt het normale ritme vanzelf en de prikkel op het middenrif verdwijnt. Toch zijn er situaties waarin het verstandig is om alert te zijn en medische hulp te overwegen.
Langdurige of pijnlijke hik
Als de hik vele uren blijft aanhouden of steeds weer terugkomt, kan dit wijzen op een onderliggende oorzaak. Denk aan prikkeling van de zenuwen die het middenrif aansturen, zoals de nervus phrenicus, of aan problemen in de slokdarm, maag of longen. Ook bepaalde medicijnen of een recente operatie in borst of buik kunnen langdurige hik uitlokken.
Word je duizelig, krijg je moeite met ademhalen, heb je pijn op de borst of kun je nauwelijks meer slapen of eten door de hik, neem dan contact op met een arts. Die kan onderzoeken of er meer aan de hand is dan een onschuldige reflex en bepalen of behandeling nodig is.
Effectieve manieren om snel van de hik af te komen
Omdat de hik ontstaat door een verstoorde reflex, zijn veel huismiddeltjes erop gericht dit reflex te doorbreken. Hoewel niet elke methode wetenschappelijk is bewezen, merken veel mensen dat bepaalde technieken wel degelijk helpen. Het is vaak een kwestie van rustig uitproberen wat voor jou werkt.
Ademhaling en sliktechnieken
Een van de meest gebruikte manieren is gecontroleerd ademen. Je kunt diep inademen, je adem enkele seconden vasthouden en daarna langzaam uitademen. Dit kan het middenrif tot rust brengen. Herhaal dit een paar keer rustig achter elkaar. Een andere methode is meerdere keren kort achter elkaar slikken zonder tussendoor adem te halen, bijvoorbeeld door kleine slokjes water aaneengesloten door te slikken.
Sommige mensen hebben baat bij het drinken van water in kleine teugjes terwijl ze licht vooroverbuigen. Hierdoor verandert de stand van het middenrif en kan de spasme worden onderbroken. Belangrijk is dat je alle technieken rustig uitvoert zonder te forceren, zodat je ademhaling geleidelijk weer een normaal ritme vindt.
Wat je beter kunt vermijden
Bij aanhoudende hik is het verstandig om tijdelijk geen koolzuurhoudende dranken te nemen en niet te snel te eten. Vermijd heel heet of juist ijskoud eten en drinken. Neem de tijd voor je maaltijd, kauw rustig en praat zo min mogelijk tijdens het slikken. Hierdoor beperk je de hoeveelheid lucht die je binnenkrijgt en verlaag je de kans op nieuwe prikkels voor het middenrif.
Als je vaak last hebt van de hik, kan het helpen om op je stressniveau te letten. Korte ontspanningsmomenten, bewuste ademhaling en voldoende slaap verminderen de spanning in je lichaam. Zo verklein je de kans dat je middenrif overgevoelig reageert en houd je vervelende hikbuien beter onder controle.